-Actividades das Letras Galegas-
• Conferencia: Valentín Paz Andrade. Galicia labra a súa imaxe
Activitats de les Lletres Gallegues
• Conferència: Valentín Paz Andrade: Galícia es llaura la imatge
Conferencia a cargo do historiador Miguel Anxo Seixas. Presenta o acto Adolfo Sotelo, decano da Facultade de Filoloxía.
Valentín Paz Andrade (Pontevedra, 1898-Vigo, 1987) tiña como obxectivo traballar por e para Galicia. Director dende 1922 do xornal galeguista Galicia, membro fundador do Partido Galeguista (1931), primeiro vicepresidente da empresa Pescanova, membro da Comisión Negociadora da Oposición Democrática, a Comisión dos Dez... Escribiu ensaios fundamentais como Galicia como tarea, outros arredor do seu amigo Castelao ou sobre o escritor brasileiro Guimarães Rosa, e poemarios como Pranto matricial, Sementeira do vento ou Cen chaves de sombra.
Conferència a càrrec de l’historiador Miguel Anxo Seixas. Presenta l´acte Adolfo Sotelo, degà de la Facultat de Filologia.
Valentín Paz Andrade (Pontevedra, 1898-Vigo, 1987) tenia per objectiu treballar per Galícia. Director des de 1922 del diari galleguista Galicia, membre fundador del Partit Galleguista (1931), primer vicepresident de l’empresa Pescanova, membre de la Comissió Negociadora de l’Oposició Democràtica, la Comissió dels Deu... Va escriure assajos fonamentals com ara Galicia como tarea, altres entorn d’amics personals com Castelao na luz e na sombra, o sobre l’escriptor brasiler Guimarães Rosa, i poemaris com Pranto matricial, Sementeira do vento o Cen chaves de sombra.
Xoves, 10 de maio de 2012 ás 19:30
Sala del Professorat, 5º andar
Facultat de Filologia Universitat de Barcelona
c/ Aribau 2, 08007 Barcelona
dijous, 31 de maig del 2012
dimarts, 29 de maig del 2012
A defesa da Lingua Galega (2020)
A defesa da língua galega, a sua dignificaçom, o seu uso e ensino, foi reprimida secularmente, sobremaneira durante os anos da ditadura franquista e nos da chamada transición, e essa repressom trouxo despedimentos laborais, especialmente de mestres/as e professores/as, humilhaçons e outro tipo de degradaçons para com os seus utentes e o que é fundamental; um complexo maqueiavélico de muitos galegos e galegas que derivou numha desgraça de diglóssia, e que colocou à nossa língua o estatus de nom oficial, inferior e folclórica.
Após a aprovaçom do Estatuto de Autonomia do ano 1981, que dava cooficialidade à língua galega, as cousas nom mudaram muito para melhor. E apesar de que na teoria se legalizava a sua defesa, ensino e promoçom, esta legalidade era vulnerada amplamente por muitos de aqueles políticos e tecnócratas que deram o apoio para a sua aprovaçom, nomeadamente dos partidos espanhóis PP e PSOE, ambos com poder legislativo e executivo no ámbito estatal e autonómico.
Foi a pressom do Povo organizado a que logrou pequenos avanços nos anos a seguir, primeiramente coa aprovaçom da Lei de Normalizaçom Lingüística do Idioma Galego por consenso no governo de Fraga Iribarne, lei que, con todo, nom foi desenvolvida e que continuou sendo vulnerada, com especial incidência no ámbito do ensino. Após este primeiro passo veu outro passinho, foi o que supuxo a aprovaçom do decreto que desenvolvesse a Lei de Normalizaçom Lingüística por parte do governo bipartito PSOE-BNG. Ainda que este plano nom foi executado plenamente e continuou mesmo a vulneraçom da própria lei de normalizaçom lingüística, a partir desse momento plantejou-se um ponto de inflexom que realmente promovesse e legislasse em prol da normalizaçom do nosso idioma.
É neste contexto que o nacionalismo espanhol move ficha, se até agora nom lhe preocupava em excesso a ameaça da normalizaçom lingüística por precisamente esta ser umha lei de segunda que nom fazia falta cumprir, e porque a realidade social do nosso Povo garantia a sua subalternidade frente à supremacia do castelhano, agora fai-se-lhe necessário combater política e socialmente esta tendência normalizadora. É neste momento que o nacionalismo espanhol guiado polas teses da organizaçom fascista e ultraliberal FAES, e com apoio velado do PP, organiza grupos e associaçons para obstaculizar e condicionar hipocritamente, e através da mentira, a falsidade e a insubmissom à lei e ao decreto que a desenvolve, esse processo de normalizaçom lingüística.
Destaca-se neste movimento a associaçom Galicia Bilingüe, que em plena sintonia coa repressom espanhola promove processos judiciais contra aqueles e aquelas que desmascaram as suas teses e intençons. A resposta institucional e política dos que conformam o governo bipartido é timorata ou nula e outra vez o nosso Povo organizado é quem volta sair à rua em defesa da nossa língua, e em defesa da normalizaçom lingüística, e nese contexto, em defesa da Lei.
Como acontecera no franquismo e na transición a repressom volta ser umha realidade, desta volta dirigida contra parte do movimento normalizador, contra aquele povo que se mobiliza na rua e rechaça com contundência a falsidade do discurso e da imposiçom supremacista castelhana desde a firmeza na defesa da normalizaçom lingüística do idioma galego. Portanto é umha repressom colectiva contra o nosso idioma e o nosso Povo. E é executada polo governo do PSOE através da delegaçom e subdelegaçons do governo, com Antom Louro, Delfin Fernández, J.M. Pose Mesura, Camilo Isaac Ocampo e José Vázquez Portomeñe à cabeça, com o total acordo do PP e a cumplicidade do BNG .A chegada do PP ao governo autonómico incide nesta linha repressiva e no plano lingüístico desenha umha política de negaçom, obstaculizaçom e paralisaçom da normalizaçom lingüística, e volta apostar pola assimilaçom lingüística e a morte lenta do galego.
No período que vai do ano 2007 até hoje, por volta dum cento de galegos e galegas forom fortemente sancionados economicamente, sançons que ascendem a dezenas de miles de euros, e mais dumha dúzia estám a ser processados penalmente, com petiçons fiscais que somam quase meio século de condenas, condenas que nalguns casos conlevariam ingressos em prisom. O seu delito: participar em mobilizaçons que defendiam a nossa língua e o seu processo de normalizaçom aprovado por lei.
Hoje mais do que nunca é necessária a solidariedade comunitária com estas pessoas que de forma honesta e valente assumiram a resposta firme contra umha agressom secular ao nosso Povo.
Após a aprovaçom do Estatuto de Autonomia do ano 1981, que dava cooficialidade à língua galega, as cousas nom mudaram muito para melhor. E apesar de que na teoria se legalizava a sua defesa, ensino e promoçom, esta legalidade era vulnerada amplamente por muitos de aqueles políticos e tecnócratas que deram o apoio para a sua aprovaçom, nomeadamente dos partidos espanhóis PP e PSOE, ambos com poder legislativo e executivo no ámbito estatal e autonómico.
Foi a pressom do Povo organizado a que logrou pequenos avanços nos anos a seguir, primeiramente coa aprovaçom da Lei de Normalizaçom Lingüística do Idioma Galego por consenso no governo de Fraga Iribarne, lei que, con todo, nom foi desenvolvida e que continuou sendo vulnerada, com especial incidência no ámbito do ensino. Após este primeiro passo veu outro passinho, foi o que supuxo a aprovaçom do decreto que desenvolvesse a Lei de Normalizaçom Lingüística por parte do governo bipartito PSOE-BNG. Ainda que este plano nom foi executado plenamente e continuou mesmo a vulneraçom da própria lei de normalizaçom lingüística, a partir desse momento plantejou-se um ponto de inflexom que realmente promovesse e legislasse em prol da normalizaçom do nosso idioma.
É neste contexto que o nacionalismo espanhol move ficha, se até agora nom lhe preocupava em excesso a ameaça da normalizaçom lingüística por precisamente esta ser umha lei de segunda que nom fazia falta cumprir, e porque a realidade social do nosso Povo garantia a sua subalternidade frente à supremacia do castelhano, agora fai-se-lhe necessário combater política e socialmente esta tendência normalizadora. É neste momento que o nacionalismo espanhol guiado polas teses da organizaçom fascista e ultraliberal FAES, e com apoio velado do PP, organiza grupos e associaçons para obstaculizar e condicionar hipocritamente, e através da mentira, a falsidade e a insubmissom à lei e ao decreto que a desenvolve, esse processo de normalizaçom lingüística.
Destaca-se neste movimento a associaçom Galicia Bilingüe, que em plena sintonia coa repressom espanhola promove processos judiciais contra aqueles e aquelas que desmascaram as suas teses e intençons. A resposta institucional e política dos que conformam o governo bipartido é timorata ou nula e outra vez o nosso Povo organizado é quem volta sair à rua em defesa da nossa língua, e em defesa da normalizaçom lingüística, e nese contexto, em defesa da Lei.
Como acontecera no franquismo e na transición a repressom volta ser umha realidade, desta volta dirigida contra parte do movimento normalizador, contra aquele povo que se mobiliza na rua e rechaça com contundência a falsidade do discurso e da imposiçom supremacista castelhana desde a firmeza na defesa da normalizaçom lingüística do idioma galego. Portanto é umha repressom colectiva contra o nosso idioma e o nosso Povo. E é executada polo governo do PSOE através da delegaçom e subdelegaçons do governo, com Antom Louro, Delfin Fernández, J.M. Pose Mesura, Camilo Isaac Ocampo e José Vázquez Portomeñe à cabeça, com o total acordo do PP e a cumplicidade do BNG .A chegada do PP ao governo autonómico incide nesta linha repressiva e no plano lingüístico desenha umha política de negaçom, obstaculizaçom e paralisaçom da normalizaçom lingüística, e volta apostar pola assimilaçom lingüística e a morte lenta do galego.
No período que vai do ano 2007 até hoje, por volta dum cento de galegos e galegas forom fortemente sancionados economicamente, sançons que ascendem a dezenas de miles de euros, e mais dumha dúzia estám a ser processados penalmente, com petiçons fiscais que somam quase meio século de condenas, condenas que nalguns casos conlevariam ingressos em prisom. O seu delito: participar em mobilizaçons que defendiam a nossa língua e o seu processo de normalizaçom aprovado por lei.
Hoje mais do que nunca é necessária a solidariedade comunitária com estas pessoas que de forma honesta e valente assumiram a resposta firme contra umha agressom secular ao nosso Povo.
dilluns, 28 de maig del 2012
Homenaxe a Moncho Reboiras a Corunha
Manifesto homenaxe a Moncho Reboiras Na madrugada do 12 de agosto de 1975 a policía franquista abate a tiros a Xosé Ramón Reboiras Noia en Ferrol. Tiña 25 anos e era membro da dirección nacional da Unión do Pobo Galego (UPG). A súa morte foi a expresión máis crúa da represión sobre esta organización política que naqueles día padeceu innúmeras detencións, encadeamento, tortura e exilio de gran parte dos seus e das súas militantes.
Franco morría tres meses despois e a ditadura daba paso a un acordo entre os seus herdeiros cunha oposición posibilista que, sen respectar as reivindicacións populares, puña en marcha a Transición cara unha democracia condicionada que obviou a necesaria ruptura e homologación con outros países europeos da nosa contorna. Unha Constitución de compromiso foi a peza angular desta operación que se alongou nun pacto tácito para agachar o xenocidio que seguiu ao golpe de estado militar contra a República mailos asasinatos selectivos posteriores de persoas que defenderon a liberdade do seu pobo. Moncho Reboiras foi unha delas.
Tiveron que pasar máis de trinta anos para que, cun goberno do PSOE, se promulgase a Lei 52/2007, coñecida como Lei da Memoria Histórica. Coa súa aplicación agromaba a posibilidade de confrontar na práctica o tal pacto de silencio e de desenvolver un proceso de reparación moral das e dos que foron perseguidos e masacrados no transcurso da loita pola democracia. Porén, unha calculada desidia institucional e as propias eivas da Lei, levábana a esmorecer de non ser por un forte movemento asociativo a prol da Memoria Histórica que alicerzou a súa aplicación.
Franco morría tres meses despois e a ditadura daba paso a un acordo entre os seus herdeiros cunha oposición posibilista que, sen respectar as reivindicacións populares, puña en marcha a Transición cara unha democracia condicionada que obviou a necesaria ruptura e homologación con outros países europeos da nosa contorna. Unha Constitución de compromiso foi a peza angular desta operación que se alongou nun pacto tácito para agachar o xenocidio que seguiu ao golpe de estado militar contra a República mailos asasinatos selectivos posteriores de persoas que defenderon a liberdade do seu pobo. Moncho Reboiras foi unha delas.
Tiveron que pasar máis de trinta anos para que, cun goberno do PSOE, se promulgase a Lei 52/2007, coñecida como Lei da Memoria Histórica. Coa súa aplicación agromaba a posibilidade de confrontar na práctica o tal pacto de silencio e de desenvolver un proceso de reparación moral das e dos que foron perseguidos e masacrados no transcurso da loita pola democracia. Porén, unha calculada desidia institucional e as propias eivas da Lei, levábana a esmorecer de non ser por un forte movemento asociativo a prol da Memoria Histórica que alicerzou a súa aplicación.
diumenge, 27 de maig del 2012
As orixes,sentido e destino do Espazo Universal (2012)
As orixes, sentido e destino do Espazo Universal constitúen motivo de frecuente interrogación para os poetas. A perda de vixéncia do modelo cósmico antrópico garda relación co sentimento do eu disgregado que se manifesta primeiro na obra de Mallarmé e logo na de muitos autores do século XX.
Pasando revista a unha mostra aleatória de poetas contemporáneos, podemos constatar a alternáncia entre autores que declaran a conciencia de extravio diante do desorde universal e aqueles outros que tratan de recuperar o amor do Cosmos através dunha utópica «rehabilitación do firmamento».
O Universo da Poesia non obedece às fórmulas de nengun modelo. Os poetas crian mundos a partir dun Grande Estoupido que non acata leis. A singularidade que precede aos primeiros segundos da criación poética resulta ainda mais incomprensíbel que aquela outra da que naceu Todo-Canto-E, incluido o Espazo da Poesia, infinito e ilimitado.
Alén do espazo natural que foi dando cor à nosa ollada e sentido à nosa voz, lonxe da xeografia urbana por onde transita o discurso da modernidade, no cimo das nacións fantásticas, espello para o reflexo das pátrias soñadas, hai un lugar finito e ilimitado.
Cando interrogamos ao enigma cóncavo da noite (a «fonda noite universal» de Oorges),escoitando a resposta do mesmo siléncio, sofremos o desacougo unánime do excesivo, do incomprensíbel. O Espazo Cósmico é un lugar de encontro imaxinário, o foro virtual onde converxemos todos soñando con comprender, temerosos tanto do caos como da luz excesiva.
Nesta tarde de tertúlia na que participamos desde hai várias decenas de milleiros de anos, cativa xeira en relación co tempo que leva construido o salan que nos acolle, às veces da-se-nos por perguntar cómo se levantou este edifício, para qué habitantes e con qué finalidade, cal foi a data da sua inauguración e para cando está prevista a clausura, se é que existen limites fixados.
Os criadores de mitos e os poetas veñen de sempre fiando e desfiando a urdime dunha lenda que desprega as suas variantes desde o canto xenesíaco da criación en sete dias até a actual parábola do amañecer que chamamos Grande Estoupido, aquela luz perseguida pola cobiza dos telescopios que foi capturada recentemente nas redes da fotograFia.
Galeuzca
A visión dun Universo feito à medida do ser humano, remuiño de luminosas figuras en danza arredor do planeta Terra, foi sendo sustituida por diversas séries de relatos científicos que progresivamente alonxaron de nós o Centro para negá-lo ou situá-lo en rexións cada vez mais distantes. Hoxe, os astrofísicos, traballando con fórmulas mui próximas à metáfora dos poeta, ademais de manifestar a sua convicción sobre o carácter expansivo do Cosmos, afirman a existéncia dunha orixe do tempo e do espazo a partir de algo que non é nada, unha singularidade, un corpo (?) de densidade infinita e volume cero, a criación ex nihil da que xa falaban os mitos primitivos.Coa diferéncia de que agora resulta mui difícil crer nun proxecto asinado polo Xeómetra Criador.
Pasando revista a unha mostra aleatória de poetas contemporáneos, podemos constatar a alternáncia entre autores que declaran a conciencia de extravio diante do desorde universal e aqueles outros que tratan de recuperar o amor do Cosmos através dunha utópica «rehabilitación do firmamento».
O Universo da Poesia non obedece às fórmulas de nengun modelo. Os poetas crian mundos a partir dun Grande Estoupido que non acata leis. A singularidade que precede aos primeiros segundos da criación poética resulta ainda mais incomprensíbel que aquela outra da que naceu Todo-Canto-E, incluido o Espazo da Poesia, infinito e ilimitado.
Alén do espazo natural que foi dando cor à nosa ollada e sentido à nosa voz, lonxe da xeografia urbana por onde transita o discurso da modernidade, no cimo das nacións fantásticas, espello para o reflexo das pátrias soñadas, hai un lugar finito e ilimitado.
Cando interrogamos ao enigma cóncavo da noite (a «fonda noite universal» de Oorges),escoitando a resposta do mesmo siléncio, sofremos o desacougo unánime do excesivo, do incomprensíbel. O Espazo Cósmico é un lugar de encontro imaxinário, o foro virtual onde converxemos todos soñando con comprender, temerosos tanto do caos como da luz excesiva.
Nesta tarde de tertúlia na que participamos desde hai várias decenas de milleiros de anos, cativa xeira en relación co tempo que leva construido o salan que nos acolle, às veces da-se-nos por perguntar cómo se levantou este edifício, para qué habitantes e con qué finalidade, cal foi a data da sua inauguración e para cando está prevista a clausura, se é que existen limites fixados.
Os criadores de mitos e os poetas veñen de sempre fiando e desfiando a urdime dunha lenda que desprega as suas variantes desde o canto xenesíaco da criación en sete dias até a actual parábola do amañecer que chamamos Grande Estoupido, aquela luz perseguida pola cobiza dos telescopios que foi capturada recentemente nas redes da fotograFia.
Galeuzca
A visión dun Universo feito à medida do ser humano, remuiño de luminosas figuras en danza arredor do planeta Terra, foi sendo sustituida por diversas séries de relatos científicos que progresivamente alonxaron de nós o Centro para negá-lo ou situá-lo en rexións cada vez mais distantes. Hoxe, os astrofísicos, traballando con fórmulas mui próximas à metáfora dos poeta, ademais de manifestar a sua convicción sobre o carácter expansivo do Cosmos, afirman a existéncia dunha orixe do tempo e do espazo a partir de algo que non é nada, unha singularidade, un corpo (?) de densidade infinita e volume cero, a criación ex nihil da que xa falaban os mitos primitivos.Coa diferéncia de que agora resulta mui difícil crer nun proxecto asinado polo Xeómetra Criador.
As Irmandades da Fala (2012)
As Irmandades da Fala
No primeiro terzo do século XX destaca en Galicia o labor do Movemento Agrarista. Os galegos decatáranse xa no século XIX da situación de inxustiza que supuña estar pagando rendas aos señores polos foros e agrúpanse en diversas organizacións para defenderen os seus dereitos.
A máis representativa é a "Liga Agraria de Acción Galega" (1912-1915) que, en realidade, carecía dun verdadeiro programa político, limitándose a pedir a destrución do sistema foral. O problema dos foros non se soluciona ata 1926, cando se dita o "Decreto de Redención dos Foros" que permite aos labregos convertérense en donos das terras que traballan previo pago dunha indemnización aos antigos foristas. A fidalguía, clase social que xa entrara en decadencia no século XIX, acaba por perder, xunto coas terras, parte do poder que noutrora ostentara. Pero o decreto non supón unha auténtica reforma agraria nin na posesión da terra nin no seu modo de traballala.
Cómpre destacar tamén que diversos grupos políticos e intelectuais da burguesía urbana forman no 1907 "Solidaridade Galega", movemento que, a pesar da súa ideoloxía heteroxénea, posúe como obxectivos centrais: a renovación para Galicia, a loita contra o caciquismo e a descentralización da administración. Esta asociación vincúlase, nun primeiro momento, aos movementos agrarios mais a partir de 1912 vai esmorecendo e moitos dos seus membros intégranse posteriormente nas Irmandades da Fala…
Antón Vilar Ponte publica no ano 1916 unha serie de artigos xornalísticos de grande éxito que son recollidos no seu libro “Nacionalismo gallego. Nuestra afirmación regional”, onde chama os galegos a unha radical defensa da súa lingua e do seu país. En maio de 1916 constitúese na Coruña a Irmandade de Amigos da Fala Galega que ten como finalidade primordial a exaltación e o fomento da práctica social do idioma, obxectivos ligados estreitamente a un plano global de rexeneración do país.
Aos dez días da fundación da primeira Irmandade, promóvese a fundación doutra en Santiago e moi pouco despois nacen Irmandades en Monforte, Ourense, Pontevedra, Vilalba, Ferrol, Vigo, Mondoñedo, Baralla, A Estrada, Vilagarcía, Betanzos, Ortigueira, Muxía, Lugo, Baiona, Arzúa... Madrid, Buenos Aires, A Habana.Desde o primeiro momento contan cun voceiro: A Nosa Terra. Idearium das Irmandades da Fala que consegue manterse ininterrompidamente desde 1916 a 1936, con 2000 exemplares de tiraxe.
Os obxectivos das Irmandades da Fala son a revalorización e a defensa do idioma e a expansión do seu uso social tanto na literatura, no ensino, na ciencia como en calquera outra manifestación pública, oral ou escrita, que se leve a cabo en Galicia.
Demándase a galeguización plena da sociedade e, a diferenza do que ocorría en etapas anteriores, demándase en galego. Ademais de organizaren cursos de galego e conferencias, fundan editoriais ( Céltiga, Lar e Nós, a máis importante) nas que publican, na lingua do país, tanto xornáis e revistas como obras ensaísticas, ao tempo que potencian xéneros literarios como a narrativa curta ou o teatro.
En 1918, as Irmandades celebran en Lugo a súa primeira reunión conxunta, da que sae un manifesto considerado o documento fundacional do nacionalismo galego. Entre os seus asinantes: Losada Diéguez, Vicente Risco, Cabanillas, Castelao, Anxel Casal e os irmáns Ramón e Antón Vilar Ponte. Neste manifesto afírmase que Galicia ten todas as características esenciais dunha nacionalidade e é por iso que se consideran nacionalistas galegos, xa que a palabra “rexionalismo” non reccolle todas as súas aspiracións.
En 1921 crean o Conservatorio Nacional de Arte Galego na Coruña, institución que se dedica a fomentar o teatro galego a todos os niveis, e que funcionará como escola de actores e como compañía teatral.
Froilan Franco,àlies El Mestre
No primeiro terzo do século XX destaca en Galicia o labor do Movemento Agrarista. Os galegos decatáranse xa no século XIX da situación de inxustiza que supuña estar pagando rendas aos señores polos foros e agrúpanse en diversas organizacións para defenderen os seus dereitos.
A máis representativa é a "Liga Agraria de Acción Galega" (1912-1915) que, en realidade, carecía dun verdadeiro programa político, limitándose a pedir a destrución do sistema foral. O problema dos foros non se soluciona ata 1926, cando se dita o "Decreto de Redención dos Foros" que permite aos labregos convertérense en donos das terras que traballan previo pago dunha indemnización aos antigos foristas. A fidalguía, clase social que xa entrara en decadencia no século XIX, acaba por perder, xunto coas terras, parte do poder que noutrora ostentara. Pero o decreto non supón unha auténtica reforma agraria nin na posesión da terra nin no seu modo de traballala.
Cómpre destacar tamén que diversos grupos políticos e intelectuais da burguesía urbana forman no 1907 "Solidaridade Galega", movemento que, a pesar da súa ideoloxía heteroxénea, posúe como obxectivos centrais: a renovación para Galicia, a loita contra o caciquismo e a descentralización da administración. Esta asociación vincúlase, nun primeiro momento, aos movementos agrarios mais a partir de 1912 vai esmorecendo e moitos dos seus membros intégranse posteriormente nas Irmandades da Fala…
Antón Vilar Ponte publica no ano 1916 unha serie de artigos xornalísticos de grande éxito que son recollidos no seu libro “Nacionalismo gallego. Nuestra afirmación regional”, onde chama os galegos a unha radical defensa da súa lingua e do seu país. En maio de 1916 constitúese na Coruña a Irmandade de Amigos da Fala Galega que ten como finalidade primordial a exaltación e o fomento da práctica social do idioma, obxectivos ligados estreitamente a un plano global de rexeneración do país.
Aos dez días da fundación da primeira Irmandade, promóvese a fundación doutra en Santiago e moi pouco despois nacen Irmandades en Monforte, Ourense, Pontevedra, Vilalba, Ferrol, Vigo, Mondoñedo, Baralla, A Estrada, Vilagarcía, Betanzos, Ortigueira, Muxía, Lugo, Baiona, Arzúa... Madrid, Buenos Aires, A Habana.Desde o primeiro momento contan cun voceiro: A Nosa Terra. Idearium das Irmandades da Fala que consegue manterse ininterrompidamente desde 1916 a 1936, con 2000 exemplares de tiraxe.
Os obxectivos das Irmandades da Fala son a revalorización e a defensa do idioma e a expansión do seu uso social tanto na literatura, no ensino, na ciencia como en calquera outra manifestación pública, oral ou escrita, que se leve a cabo en Galicia.
Demándase a galeguización plena da sociedade e, a diferenza do que ocorría en etapas anteriores, demándase en galego. Ademais de organizaren cursos de galego e conferencias, fundan editoriais ( Céltiga, Lar e Nós, a máis importante) nas que publican, na lingua do país, tanto xornáis e revistas como obras ensaísticas, ao tempo que potencian xéneros literarios como a narrativa curta ou o teatro.
En 1918, as Irmandades celebran en Lugo a súa primeira reunión conxunta, da que sae un manifesto considerado o documento fundacional do nacionalismo galego. Entre os seus asinantes: Losada Diéguez, Vicente Risco, Cabanillas, Castelao, Anxel Casal e os irmáns Ramón e Antón Vilar Ponte. Neste manifesto afírmase que Galicia ten todas as características esenciais dunha nacionalidade e é por iso que se consideran nacionalistas galegos, xa que a palabra “rexionalismo” non reccolle todas as súas aspiracións.
En 1921 crean o Conservatorio Nacional de Arte Galego na Coruña, institución que se dedica a fomentar o teatro galego a todos os niveis, e que funcionará como escola de actores e como compañía teatral.
Froilan Franco,àlies El Mestre
Subscriure's a:
Missatges (Atom)
